Toplumsal Gerçekçi Senarist: Vedat Türkali

1446

Yazar, romancı ve senarist olarak tanıdığımız Vedat Türkali, 13 Mayıs 1919’da Samsun’da hayata gözlerini açmıştır. Liseyi Samsun’da okuduktan sonra 1942 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’nden mezun olmuştur.vedat türkali 56s

Yasa dışı eylemlere katıldığı söylentisiyle, 1951 yılında yedi yıl hapis cezasına mahkûm edildi. Yedi yıllık cezasından sonra özgürlüğüne kavuşan Vedat Türkalı, sinema ve tiyatroyla hayatına başladı. Belli dönemlerde senaryo yazarlığı ve yönetmenlik yapan,  toplumsal sorunlarla ilgilenen ve gerçekçi bir bakış açısı ile birçok senaryo yazdı. Bu eserlerini daha sonra kitaplaştırdı.

[irp posts=”44231″ name=”Necdet Tosun 41 Yıldır Güldürmüyor”]

Vedat Türkali’nin asıl tanınma durumu ‘Bir Gün Tek Başına’ adlı romanıyla olmuştur. Bu romanıyla birincilik ödülü de kazanmıştır. 12 Eylül darbesinden sonra Türk Yazarlar Sendikası (TYS), Aydınlar Dilekçesi ve Barış Derneği’nin davalarından yargılanan Vedat Türkali, “Yeşilçam Dedikleri Türkiye” adlı romanıyla Türkiye ile Yeşilçam arasında bağlantı kurarak aydınların toplumsal sorunlarını incelemiştir. Yeşilçam’da özellikle toplumsal gerçekçi filmler yaratmış bir senaristtir. Kendisini sosyalist olarak nitelendiren Vedat Türkali, Türkiye Komünist Partisi’nin (TKP) tarihçesini niteliğinde kaleme aldığı Güven adlı kitabı çıkartmıştır. Bu kitap oldukça ilgi çekmiş ve bir o kadar da eleştirilmiş.türkali-vedat
[irp posts=”44246″ name=”Durum Hikayesi’nin Öncüsü”]

Vedat Türkali’nin Başlıca Eserleri Şunlardır:
Roman

Bir Gün Tek Başına (1975)
Mavi Karanlık (1983)
Yeşilçam Dedikleri Türkiye (1986)
Tek Kişilik Ölüm (1990)
Güven (1999 2 Cilt halinde)

Oyun ve Senaryoları
  1. Basamak (1971)
    Bu Ölü Kalkacak (1976)
    Üç Film Birden (1979)
    Eski Filmler (1983)
    Dallar Yeşil Olmalı (1987)
Şiir Kitapları

Eski Şiirler Yeni Türküler (1979)

Cezaevinde Barış Türküsü

Kalkın kardeşler ışıklar görünmeye başladı
Eski duvarlar değil bu duvarlar
Bir ak kuş gelip kondu kara çatıya
Dünyayı böylesine sardı mı kollar
Ne etsin kelepçe neylesin zincir
Kaç kez gösterdi tarih aldatmayacak bizi
Bu denizli kuşlu dünyada
Bir tek acılar mıdır payımıza düşen
Dökülsün yollara beş kıtada
Ekmek de özgürlük de barışın gülleridir
Yumuk elli bebekler pencerelerde bekliyor
Dünyayı çepeçevre kuşatan barış kervanlarını
Çelik canavarlar gibi tanklar değil
Caddelere yakışan özgürlük ekmek türküleridir

Limanlar barışla çalkalanmış
Çöller dağlar stepler denizler barış fırtınasında
Resimler gördük cezaevlerine yakışmayan
Kitaplar dergiler gazeteler dolusu
Siz bir meydan dolusu gülen esmer kardeşlerim
Kara güller gibi açılmıştınız bir sabah aydınlığında
Asya barış diyor Afrika barış diyor
Elde silah barış diyor
Seren direğinde ufuklara bakan gemici
Avrupalı çıkmış toplama kampından
Ekmek barış türküleri bekliyor
Bombardıman uçakları değil
Karşısına dikilmiş ölüm tüccarlarının
Dünya barış diyor
Sevmek yaratmak yaşamak nedir
Görelim milyara yakın korkusuz cıvıl cıvıl
Görelim Kore’den Çekoslavakya’ya kadar
Düşlerimiz ellerimiz sizinledir
Barış sizinledir

Bu taş duvarlar bu demir parmaklık kardeş
Van Gölünden Ağrıdan Ergene Irmağına
Çürüyüp dökülmüş karanlıkta kökleri
Mapusane bahçesinde el kadar mavilik
Bir zaman gerili dursun başımızda
Gardiyanlar dolaşsın daha bir zaman
Parmaklık hükmünü yürütsün
Çiçeklerle donatacak kollarını bahar dalları gibi
Karanlıkta barış kervanlarını bekleyen
Çileden çileye batmış senin emekçi halkındır
Yirmisinde bir delikanlı gibi dalıp maviliklere
Yirmisinde bir delikanlı gibi
Dudaklarından öpeceğim gün
Masmavi özgürlüğün
İnan ki yakındır

[irp posts=”44240″ name=”Reggae Müziğin Kralı”]

vedat_turkali_624

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here